Lezing “ELTEN 1949 – 1963″ door drs. Edwin Zweers

31947776_1703138099752698_4269189812822474752_n
A.S. WOENSDAG 9 MEI IN ZALENCENTRUM DE GRACHT ‘S-HEERENBERG

In aanloop naar de festiviteiten van het Grenslandfestival zal  drs. E. Zweers een lezing houden over Elten.

Op 23 april 1949 werd het Duitse dorp Elten toegewezen aan Nederland ter compensatie van de door de Duitse bezetters aangerichte schade tijdens de Tweede Wereldoorlog. Aanvankelijk eisten Nederlandse denkers grote stukken Duits grondgebied op, maar uiteindelijk verschrompelden deze ambities tot enkele kleine grenscorrecties, waarvan die bij Elten een van de grootste was.

De daaropvolgende 14 jaren vormden voor Elten in politiek en economische  opzicht een bijzondere periode, vooral vanwege het  opbloeiende toerisme in en om het dorp, waar veel Eltenaren een goede boterham aan konden verdienen. Op 1 augustus 1963, tijdens de beruchte Butternacht, werd het dorp weer Duits.

Drs. E. Zweers is in 1997 op dit onderwerp afgestudeerd aan de Katholieke Universiteit in Nijmegen.  Aan de hand van uniek origineel foto- en filmmateriaal vertelt hij over deze bijzondere episode uit de naoorlogse Nederlands-Duitse betrekkingen.

datum: 9 mei 2018   tijd: 19.30 uur, inloop vanaf 19.00 uur

plaats:  Café Zalencentrum “De Gracht”, Marktstraat 1 in ’s-Heerenberg

kosten: € 5,00 inclusief 1 koffie/thee

Erfgoedfestival Grensland 2018

Van 23 mei tot 22 juli wordt in heel Gelderland het Erfgoedfestival Grensland gehouden. In onze grensstreek doen we dat met mooie fietstochten op 4 dagen, zondag 3 juni naar Borghees en Emmerich, op woensdag 13 juni naar Netterden en Anholt, op zondag 8 juli naar (Hoog-)Elten en op 18 juli naar ‘s-Heerenberg en omstreken.

1. Borghees Schlösschen

 

Centraal staat het oude Berghse gebied de ‘Vier Heezen’ dat tot 1817 bij Bergh behoorde, maar vanaf die datum Emmeriks gebied is. Maar ook Elten is van1949 tot 1963 Nederlands geweest. Er wordt langs oude grenzen en grenspalen, kerken, havezaten en musea gefietst. Een bijzondere ervaring over een bijzondere periode in onze regionale geschiedenis. De aftrap is op zondag 3 juni in Schlösschen Borghees (een oude Berghse havezate) om 11.00 uur.

Ten zuiden van ’s-Heerenberg ligt het voormalige Berghse gebied De Vier Heezen dat zich uitstrekte tot dichtbij de poorten van Emmerik. Er staan nog oude grensstenen die de grens markeren die voortdurend betwist werd door de graaf van Bergh en de hertog van Kleef. In 1817 is het gebied bij Pruissen gevoegd, tegenwoordig Duitsland. Nu is het een mooi natuur- en recreatiegebied van Emmerich. Wij gaan op de fiets dit gebied ontdekken. We gaan ook naar Netterden en naar Elten met zijn 82,4 meter hoge Eltenberg. In ’s-Heerenberg tenslotte gaan we zoek naar sporen van de rijke historie van het graafschap Bergh.

2. Emmerich grenssteen3 juni Fietstocht Historisch Bergh, Borghees en Emmerich

Op zondag 3 juni is er om 11.00 uur een feestelijk start in Schlösschen Borghees. Op een ludieke manier wordt herdacht dat precies 200 jaar geleden het arrest van gebiedsoverdracht in Emmerich is getekend, waarmee de Vier Heezen definitief Duits gebied werden. We horen liedjes en verhalen in het Barghs en Emmereks dialect.

Wij fietsen langs de oude grensstenen uit de 16de eeuw. De tocht gaat door Borghees naar de oude Hanzestad Emmerik am Rhein. We bezoeken het Rheinmuseum, het PAN museum en de Rheinpromenade. In de schatkamer van de Martinikerk bewonderen wij o.a. de kerkschatten van Hoog-Elten. Alle locaties zijn die dag gratis te bezoeken.

3. Netterden Walburgiskerk corr13 juni Fietstocht Historisch Bergh, Netterden en Anholt

De route loopt via het Duitse Klein-Netterden door het natuurgebied De Hetter naar Anholt. In Anholt komen we langs de machtige Wasserburcht Anholt waar we uitleg krijgen en langs het oude Rathaus.

Via het prachtige landgoed van kasteel Huis Landfort en via landelijke weggetjes voert de fietsroute ons naar Netterden, waar de eeuwenoude Walburgiskerk kan worden bezocht o.l.v. een gids.

In partycentrum Terhorst is de tentoonstelling “Buren stellen zich voor / Nachbarn stellen sich vor” te bekijken. Men kan hier gebruik maken van de horeca-faciliteiten.

4. Elten St. Vitus8 juli Fietstocht Historisch Bergh en Elten

Vanuit ’s-Heerenberg loopt de route via de groene grens naar Hoch-Elten met zijn St. Vituskerk waar de spannende 1000 jarige geschiedenis van Elten wordt verteld. We bezoeken de Drususbron die uit die tijd stamt. In het Mühlencafé is er gelegenheid voor een natje en een droogje. Molenaar Frank Heeren laat ons de molen zien en er is een unieke foto-expositie ingericht over de tijd dat Elten Nederlands gebied was. Daarna gaat de tocht door het voormalige Berghse gebied dat sinds 1817 bij Duitsland hoort. De route loopt langs oude Berghse havezaten en oude grensstenen.

5. s-Heerenberg Huis Bergh

18 juli Fietstocht Historisch Bergh slotdag

Deze laatste fietsdag staat ’s-Heerenberg met zijn rijke historie centraal. We kunnen een bezoek brengen aan het Stadsmuseum Bergh, de kerken, het imposante kasteel Huis Bergh met de expositie ‘Ongekend Ornament’ over de prachtige gebeeldhouwde ingangspartij en het muntbedrijf dat tot in de 16e eeuw in gebruik was en waar nog steeds op de oorspronkelijke plek munt wordt geslagen. De dag wordt opgeluisterd door muziek en verhalen in middeleeuwse sfeer. ‘ s Middag zijn er stads- en smokkelwandelingen onder leiding van een gids. In de diverse horecagelegenheden kan de inwendige mens verzorgd worden.

Alle fietsroutes beginnen en eindigen in ’s-Heerenberg.

  • Fietstocht zondag 3 juni: parkeren en start bij grenscafé De Peer, Emmerikseweg 12.
    Starttijd tussen 10.00 uur en 10.45 uur
  • Fietstocht woensdag 13 juni: parkeren bij grenscafé De Peer, Emmerikseweg 12.
    Start bij café De Gracht, Marktstraat 3. Starttijd tussen 10.00 uur en 12.00 uur
  • Fietstocht zondag 8 juli: parkeren en start bij grenscafé De Peer, Emmerikseweg 12.
    Starttijd tussen 10.00 uur en 12.00 uur
  • Fietstocht woensdag 18 juli: parkeren bij grenscafé De Peer, Emmerikseweg 12.
    Start bij café De Gracht, Marktstraat 3. Starttijd tussen 10.00 uur en 12.00 uur

De kosten bedragen € 7,50 p.p. per fietstocht (incl. 1 consumptiebon + fietsroute + enkele locaties vrij entree) op elk van de vier dagen. Routekaarten zijn buiten de vier genoemde dagen tijdens de hele festivalperiode ook los te koop bij Stadsmuseum Bergh, Marktstraat 3 ’s-Heerenberg à € 2,00 p.st.

Expositie kerststallen

Pastoor De Vreeze van Braamt heeft in zijn werkzame leven als missionaris in Afrika en als pastoor in Braamt heel wat kerstallen verzameld. Hij heeft er ook verschillende als geschenk gekregen. Bijzonder is dat de stalletjes van over de hele wereld komen. Van hele kleine tot wat grotere.

Op zaterdag 9 december om 14.00 uur wordt de expositie geopend. Vanaf dat moment zijn de stalletjes te zien tijdens de openstelling van het Stadsmuseum. De openingstijden zijn enigszins gewijzigd:

  • Zaterdag 9 en zondag 10 december
  • Zaterdag 16 en zondag 17 december
  • Zaterdag 23 december
  • Dinsdag 26 december t/m zaterdag 30 december
  • Zaterdag 6 en zondag 7 januari.

Op die dagen van 13.30 tot 16.30 uur.

A3 facebook der kerst in stadsmuseum

Mechteld ten Ham verbeeld

mechteld-in-museum

• Mechteld ten Ham in het Stadsmuseum. (foto: Robin Sommers)

Mechteld ten Ham, de ‘vermeende’ heks van ‘s-Heerenberg komt ook dit jaar weer tot leven.
Al vanaf 1993 wordt de geschiedenis rondom Mechteld in het hartje van ‘Kasteelstad Bergh’ in beeld gebracht tijdens het historische Mechteld ten Ham-weekend. Wil je het échte verhaal achter deze nare geschiedenis weten, bezoek dan het nieuwe Stadsmuseum Bergh. Mechteld zelf, vertelt je hoe het werkelijk in elkaar stak.

Extraatje dit jaar:
In de oude bakkerij Gunsing (Molenstraat 9) is een overzicht van toneelstukken gespeeld tijdens het Mechteld ten Ham-weekend door de jaren heen. Hier zijn foto’s en filmfragmenten te zien. Kent u al die mensen nog! Kom kijken en haal herinneringen op.
Uiteraard is het Stadsmuseum ook vertegenwoordigd op de historische markt, vlak voor het Van Esserenhuis naast café De Gracht, tegenover het oude raadhuis.

Audiotour in het Duits

Sinds begin deze week is de Duitse versie van de audiotour gedeeltelijk gerealiseerd. De vijf vrouwen spreken nu ook Duits en de verhalen rond de maquette zijn nu ook in de Duitse taal te volgen. De rest van de tour wordt nog bewerkt, totdat uiteindelijk alles in het Duits te volgen is.

Dus als u vrienden of relaties van de overkant van de grens heeft, neem ze dan mee naar het Stadsmuseum, zodat ze onze mooie stad en streek in hun eigen taal leren kennen.

Na de Duitse zal ook de Engelse versie binnenkort worden gerealiseerd.

Stadsmuseum op Hansefest in Emmerik

Op zondag juli heeft het Stadsmuseum deelgenomen aan het Hansefest in Emmerik. Samen met de vier Niederrheinische Hanse-steden Emmerich, Wesel, Calcar en Neuss stonden we op de Rheinpromenade en hebben ons museum gepromoot voor het Duitse publiek. Hoewel er ook heel veel Nederlanders langskwamen. We hadden een Duitse folder gemaakt die flink werd uitgedeeld naast allerlei promotiemateriaal over Montferland en ‘s-Heerenberg. De Heemkundekring Bergh was ook in onze stand aanwezig met verkoop van boeken, zodat we het publiek een leuk aanbod konden bieden.

Het hoogtepunt vormde de historische optocht, waaraan een flinke groep van het Stadsmuseum deelnam. In prachtige historische kledij gestoken maakte ze indruk en onderstreepte de historiciteit van onze stad en streek. Geweldige promotie!

Conan Kelder maakte een korte video-impressie.

Openingstijden

Stadsmuseum Bergh is in de winterperiode elke zaterdag en zondag geopend van 13.30 tot 16.30 uur.

Het Stadsmuseum Bergh is gevestigd in het Joannes van Esserenhuis aan de Marktstraat 3, 7041 AH in ‘s-Heerenberg.
De toegangsprijs is € 2,- voor volwassenen en € 1,- voor kinderen t/m 17 jaar.

Opening Stadsmuseum Bergh door Commissaris van de Koning Gelderland, C. Cornielje, op 7 juli 2017

Op 7 juli 2017 zal de Commissaris van de Koning, C. Cornielje, het langverwachte Stadsmuseum Bergh in ‘s-Heerenberg officieel openen in aanwezigheid van genodigden, de aan het museum verbonden vrijwilligers, gastvrijwilligers en pers.

Vanaf 8 juli 2017 om 10.00 uur is het Stadsmuseum Bergh opengesteld voor het publiek. Het Stadsmuseum Bergh is gevestigd in het Joannes van Esserenhuis aan de Marktstraat 3, 7041 AH in ‘s-Heerenberg. De toegangsprijs is € 2,- voor volwassenen en € 1,- voor kinderen t/m 17 jaar.

 

Stadsmuseum Bergh opening 7 juli 2017 websitefoto